Acta Scientiarum Polonorum seria Zootechnica

Research Article

Ocena wskaźników hodowlanych klaczy w rezerwacie Roztoczańskiego Parku Narodowego w latach 1982–2016

Michał Pluta

Departament of Horse Breeding and Use, University of Life Science in Lublin, Akademicka 13, 20-950 Lublin, Poland

Abstrakt. Celem pracy było scharakteryzowanie i ocena parametrów rozrodu klaczy z ostoi rezerwatowej konika polskiego hodowanych w latach 1982–2016 na obszarze Roztoczańskiego Parku Narodowego. Badaniami objęto 26 klaczy i przeanalizowano 197 sezonów użytkowania rozpłodowego. Zanotowano 187 klaczy źrebnych, od których otrzymano 182 żywo urodzonych źrebiąt. Na podstawie danych obliczono dla populacji klaczy średnie wartości wskaźników: źrebności (94,9%), płodności (92,4), jałowości (5,1), poronień (2,7), odchowanych źrebiąt (95,1), plenności (87,8), użytkowości rozpłodowej stada (92,5) oraz długość lat w hodowli (7,57), żywo urodzonych od jednej matki (7,0 osobników) oraz odchowanych źrebiąt (6,65 osobników). Przez cały badany okres w stadzie były reprezentantki 3 linii żeńskich klaczy: Traszka, Zaza i Urszulka. Terminy wyźrebień są charakterystyczne dla samic sezonowo poliestralnych, dlatego najwięcej porodów wystąpiło w miesiącach: marcu (25,83%), kwietniu (32,97) i maju (18,13), dając razem 76,93% (140 osobniki) z ogólnej liczby 182 porodów. Chociaż wśród klaczy zdarzały się matki rodzące więcej osobników jednej płci, to ogólny wynik urodzeń wszystkich źrebiąt na przestrzeni 34 lat wynosi: ogierków 49,45% (90 osobników) i klaczek 50,55% (92 osobniki). Najdłużej, przez 25 sezonów, były użytkowane rozpłodowo klacze Trzmielina (żyła 32 lata) i Hurtnica (żyła 30 lat). Od każdej otrzymano 22 źrebięta. Ostatnie rodziły mając 26 lat, potwierdzając ważne cechy użytkowe dla koników polskich: długowieczność, dobrą rozrodczość oraz odporność i przystosowanie do zmiennych warunków środowiska. Uzyskane średnie wartości dla badanej populacji klaczy są bardzo korzystne i pozwalają mieć nadzieję, że tak będzie dalej rozwijała się hodowla zachowawcza w RPN.

Słowa kluczowe: konik polski, klacze, hodowla rezerwatowa, wskaźniki rozrodu

Otrzymano: 11.09.2017

Zaakceptowano: 12.12.2017

Opublikowano online: 09.01.2018

Pełen tekst artykułu (Open Access)
How to cite:
Pluta, M. (2017). Assessment of reproduction performance indices of mares bred in the Roztocze National Park during 1982–2016. Acta Sci. Pol. Zootechnica, 16(4), 23‒32. DOI:10.21005/asp.2017.16.4.04