Acta Scientiarum Polonorum seria Zootechnica

Wydanie 17(1), 2018

Oryginalne prace twórcze

Określenie zależności między poziomem mocznika w mleku a wybranymi cechami płodności u krów rasy holsztyńsko-fryzyjskiej 

Kamil Siatka, Anna Sawa, Mariusz Bogucki, Sylwia Krężel-Czopek

Abstrakt. Na podstawie 88745 próbnych udojów (przeprowadzonych do 30 dni przed pierwszą inseminacją) uzyskanych od 55685 krów rasy polskiej holsztyńsko-fryzyjskiej, oszacowano wartości współczynników korelacji prostej między poziomem mocznika w mleku, a wybranymi wskaźnikami płodności, wiekiem krów, poziomem wydajności, wielkością stada, sezonem pierwszej inseminacji i okresem laktacji. Stwierdzono, że wzrost poziomu mocznika w mleku wpływał istotnie (P  ≤  0,01) na wydłużenie OMW (r = 0,03) i OU (r = 0,01), a także zwiększenie liczby inseminacji potrzebnych do zacielenia krowy (r = 0,02). Kierunek i siła zależności (wyrażonej wartościami współczynnika korelacji) między poziomem mocznika w mleku a płodnością okazały się zróżnicowane w obrębie klas wybranych czynników jak wiek krów, okres laktacji, sezon pierwszej inseminacji, poziom wydajności i wielkość stada. Badania wykazały, że w stadach krów mlecznych rasy polskiej holsztyńsko-fryzyjskiej korzystne byłoby monitorowanie poziomu mocznika w mleku, co mogłoby przyczynić się do poprawy płodności krów.

Wpływ wydajności dobowej krów i terminu pierwszej inseminacji na indeks inseminacji 

Anna Sawa, Małgorzata Jankowska, Agata Augustyniak

Abstrakt. Analizowano wpływ wydajności dobowej (28078 próbnych dojów przeprowadzonych do 30-tu dni przed pierwszą inseminacją, w okresie do 150 dnia pierwszej i drugiej laktacji), sezonu pierwszej inseminacji oraz długości okresu spoczynku rozrodczego na płodność 17618 krów mierzoną indeksem inseminacji. W obliczeniach statystycznych zastosowano procedurę GLM oraz FREQ z pakietu SAS. Wykazano zwiększanie liczby zabiegów potrzebnych do zacielenia krowy wraz ze wzrostem ich wydajności dobowej, szczególnie, gdy pierwsza inseminacja była wykonywana latem lub gdy okres spoczynku rozrodczego skrócono do  ≤ 60 dni od wycielenia.

Produkcyjność krów rasy simentalskiej i montbeliarde wybrakowanych w latach 2005–2016 z uwzględnieniem przyczyn ich brakowania 

Paweł Żółkiewski, Piotr Stanek, Ewa Januś

Abstrakt. Celem badań było porównanie niektórych cech życiowej produkcyjności i długowieczności krów rasy simentalskiej (SIM) i montbeliarde (MO) z uwzględnieniem przyczyn ich brakowania. Analizą objęto łącznie 812 krów (635 SIM i 177 MO) z regionu oceny Parzniew, wybrakowanych w latach 2005-2016, które ukończyły przynajmniej jedną 305-dniową laktację. Przeprowadzone badania wykazały, że użytkowanie mleczne krów simentalskich rozpoczynano nieznacznie później w porównaniu do rasy montbeliarde (886 vs. 878 dni). Były one jednocześnie dłużej użytkowane i dłużej żyły, jednak ustępowały krowom MO pod względem wydajności mleka i jego składników w przeliczeniu na laktację oraz za cały okres użytkowania. Stwierdzono także, że mleko krów SIM wyróżniało się większą zawartością tłuszczu i suchej masy. Analiza przyczyn brakowania wykazała, że krowy simentalskie brakowano najczęściej z powodu jałowości i chorób układu rozrodczego (35%), a u montbeliarde główną przyczyną były niska wydajność i choroby wymion oraz wypadki losowe i inne przyczyny (30,5%). W przypadku krów obydwu ras brakowania z powodu starości występowały najrzadziej (6,2% u SIM i 2,8% u MO).