Acta Scientiarum Polonorum seria Zootechnica

Wydanie 16(1), 2017

Artykuły przeglądowe

Spór o ubój rytualny 

Krzysztof Tereszkiewicz, Karolina Choroszy, Piotr Tereszkiewicz

Abstrakt. Tematem artykułu jest analiza głównych argumentów podnoszonych przez zwolenników i przeciwników w dyskusji dotyczącej moralnej i prawnej dopuszczalności uboju rytualnego w Polsce oraz wskazanie możliwej przestrzeni kompromisu. W toczącej się debacie dotyczącej uboju rytualnego wyodrębnić można trzy główne stanowiska: obrońców praw zwierząt żądających zakazu uboju ze względu na jego niehumanitarność, producentów mięsa powołujących się na straty ekonomiczne związane z zakazem oraz mniejszości religijnych zdaniem, których zakaz ten narusza istotę praw gwarantowanych w Konstytucji i pozbawia je korzystania z ważnego elementu decydującego o tożsamości kulturowej. Z perspektywy teologiczno-moralnej należy stwierdzić, że optymalnym rozwiązaniem tego budzącego emocje problemu w Polsce powinno być stopniowe wprowadzenie ograniczeń, dotyczące uboju rytualnego na skalę przemysłową, przy równoczesnym zagwarantowaniu wspólnotom religijnym możliwości pozyskiwania mięsa na własne potrzeby zgodnie z ich tradycją. W sytuacji gdyby możliwość uboju rytualnego na skalę przemysłową w Polsce została utrzymana konieczne będzie możliwie szybkie wprowadzenie zasadniczych zmian zasad jego wykonywania w kierunku wymiernej poprawy dobrostanu zwierząt.

Oryginalne prace twórcze

Analiza wyników oceny przyżyciowej loszek mieszańców wyprodukowanych w bydgoskim okręgu hodowlanym 

Grażyna Michalska, Jerzy Nowachowicz, Tomasz Bucek, Przemysław Dariusz Wasilewski, Małgorzata Kmiecik

Abstrakt. Celem prezentowanej pracy była analiza wyników oceny przyżyciowej loszek mieszańców ras wielkiej białej polskiej i polskiej białej zwisłouchej, przeprowadzonej w latach 2009–2013 w bydgoskim okręgu hodowlanym. Pochodziły one z dwóch wariantów krzyżowania (w których rasę lochy podano w pierwszej pozycji): [wbp × pbz] i [pbz × wbp]. Loszki mieszańce [pbz × wbp] we wszystkich analizowanych latach (z wyjątkiem wyniku z roku 2011) odznaczały się wyższymi przyrostami dobowymi masy ciała standaryzowanymi na 180. dzień życia aniżeli zwierzęta [wbp × pbz]. Od 2009 do 2013 roku tempo wzrostu badanych loszek mieszańców, tj. [wbp × pbz] i [pbz × wbp] uległo zwiększeniu odpowiednio o 10 i 8 g. Na przestrzeni pięciu badanych lat (2009–2013) nastąpiła poprawa wartości hodowlanej zwierząt określanej miarą indeksu selekcyjnego, który wzrósł o 7 pkt. u loszek [wbp × pbz] oraz o 4 pkt. u świń [pbz × wbp]. Świadczy to o skutecznym doskonaleniu cech użytkowości tucznej i rzeźnej loszek mieszańców pochodzących z bydgoskiego okręgu hodowlanego na przestrzeni lat 2009–2013, będących komponentem matecznym wykorzystywanym w rozrodzie i w krzyżowaniu towarowym, które w kolejnych latach powinno być nadal monitorowane.

Wpływ miotu pochodzenia na cechy związane z użytkowością rozpłodową i rzeźną 

Anna Konieczka, Anna Nienartowicz-Zdrojewska, Janusz Buczyński, Zbigniew Sobek, Jolanta Różańska-Zawieja

Abstrakt. Materiał badawczy stanowiło 47 loch rasy Złotnickiej Pstrej, pochodzących z 2 chlewni, utrzymujących świnie złotnickie w ramach hodowli zachowawczej. Użytkowość rzeźną oceniono na tuszach pochodzących od ich potomstwa (112 tusz, Złotnicka Pstra x Duroc) oraz 16 tusz pochodzących od osobników czystorasowych. Uwzględniono następujące cechy użytkowości rozpłodowej loch: liczba prosiąt urodzonych w miocie, liczba prosiąt odchowanych do 21 dnia życia oraz cechy użytkowości rzeźnej potomstwa: masa tuszy (kg), średnia grubość słoniny (mm), wysokość mięśnia najdłuższego grzbietu (mm), procentową zawartość mięsa w tuszy (%). Najliczniejsze zarówno w 1 (10,16 osob.) jak i w 21 dniu życia (9,99 osob.) okazały się mioty pochodzące po knurach rasy Duroc. Wykazane różnice okazały się statystycznie wysoko istotne. Rasa ojca wpływała również statystycznie wysoko istotnie na mięsność tuczników.

Metabolizm kwasów tłuszczowych w mięśniach szkieletowych i tempo wzrostu karpia (Cyprinus carpio L.) w efekcie skarmiania paszą o różnej zawartości miedzi i cynku 

Yosyp Rivis, Nataliya Yanovych

Abstrakt. Zwiększenie stężenia cynku i miedzi w diecie towarzyszy wzrost ich zawartości w tkankach karpia (Cyprinus carpio L.), między innymi w mięśniach szkieletowych. Odpowiednio wzrasta również stężenie w mięśniach szkieletowych anionowych form kwasów tłuszczowych. Całkowita zawartość nieestryfikowanych kwasów tłuszczowych zwiększa się w mięśniach karpia przy stężeniu miedzi i cynku w mieszankach paszowych 8 i 100 mg/kg odpowiednio, zaś maleje przy stężeniu miedzi i cynku odpowiednio 16 i 200 mg/kg. Zwiększeniu stężenia miedzi i cynku w diecie karpia towarzyszy wzrost poziomu kwasów tłuszczowych w lipidach całkowitych w mięśniach szkieletowych. Jednocześnie, w całkowitych lipidach mięśni szkieletowych karpi wzrasta stosunek wielonienasyconych kwasów tłuszczowych rodziny ω-3 do rodziny ω-6. W lipidach mięśni szkieletowych karpi rośnie szybkość transformacji kwasów linolowych i linolenowych do ich bardziej długołańcuchowych i bardziej nienasyconych pochodnych. Jednoczesnie wzrasta intensywność przemiany kwasu mirystynowyego, palmitinowego, stearynowego i arachinowego w lipidach do odpowiadających im jednonienasyconych pochodnych. W okresie badań, karpie grup wykazały większe przyrosty masy w porównaniu do karpi w grupie kontrolnej.

Skład tuszki, właściwości fizykochemiczne i sensoryczne mięsa kogutów i kur mięsnych po cyklu produkcyjnym 

Milena Biegniewska, Dariusz Kokoszyński, Zenon Bernacki, Mohamed Saleh

Abstrakt. Celem badań było porównanie 64-tygodniowych kogutów i kur mięsnych Ross 308 pod względem masy i składu tuszki, cech fizykochemicznych i sensorycznych mięśni piersiowych i mięśni nóg. Badaniami objęto 20 samców i 20 samic kur mięsnych po cyklu produkcyjnym. Samce kur mięsnych charakteryzowały się istotnie większą masą tuszki, większą procentową zawartością szyi, skrzydeł (P ≤ 0,01) i mięśni nóg (P ≤ 0,05) w tuszce oraz istotnie mniejszym otłuszczeniem (P ≤ 0,01) w stosunku do ocenianych samic. Ocena jakości mięsa obejmowała pomiar pH i przewodności elektrycznej po 24 godzinach od uboju, określenie wycieku naturalnego i termicznego, oznaczenie parametrów barwy (L*, a*, b*) oraz ocenę sensoryczną mięsa gotowanego. Mięśnie piersiowe samców cechowały się istotnie większym wyciekiem termicznym (P ≤ 0,05), natomiast mięśnie nóg charakteryzowały się ciemniejszą barwą i mniejszym jej wysyceniem w kierunku żółtym (P ≤ 0,01). Mięso z piersi samic kur mięsnych miało bardziej zdecydowany i pożądany zapach oraz smak (P ≤ 0,01).